naar de boekenwinkel
Sint-Anne, Minnertsga, Sint-Jabik, Ouwe-Syl, Froubuurt, Nij Altoenae, Nije-Syl, Vrouwbuurtstermolen, Zwarte Haan en Westhoek


Bedevaartgids naar de hel van het noorden

Bedevaartsgids Het BildtHet Bildt, met zijn moordende Blikvaart staat bekend als 'de hel van het Noorden': onder de schaatsende Elfstedentochtrijders. In de winter de hel, voor zomerpelgrims is datzelfde Bildt 'de hemel op aarde'.

Na het succes van de P16 brochure over de Friese Mariaverschijningen.kon het niet uitblijven: Een bedevaartgids voor de moderne relitoerist.

Naast de gebeurtenissen in Zwarte Haan en de processies op de Nieuwebildtdijk heeft de noordwesthoek van Friesland natuurlijk heel wat meer te bieden dan die winterse hel en de zomerse Mariaverschijningen. En dan hebben we het niet over de rijke orgelpracht van de veelgeroemde frontpijpen van het Johannes Radeker-orgel in Sint Annaparochie.

U treft u in deze gids ook zaken waar men in Het Bildt liever over zwijgt of hooguit over fluistert.

Zoals het Hellegat van Nij Altoenae. Zelfs in de tijd dat het dorp zich nog op de bodem van de Middelsee bevond blijkbaar al een beruchte spot. En niet te vergeten het 'Umbrië van Friesland', het oudste dorp van Het Bildt, waar men in de muren van de kerktoren een kerker bouwde, waardoor heel de omgeving ooit kon meegenieten hoe de techniek van het martelen ongekende hoogte bereikte.

P16 De Friese MariaverschijningenDeze gids gaat soms ook even buiten de strikte grenzen van de gemeente Het Bildt, Zoals in het geval van Sint Bonifatius, die in het nabijgelegen Dokkum tot martelaar van het katholieke geloof werd verheven.

Het leverde de Dokkummers een tot op vandaag de dag dubieuze reputatie op. Vroeger was een veel geciteerde uitspraak dat de Dokkummer enkel en alleen "Op zijn Herder" vertrouwde. Waarmee met "Herder" niet Jezus Christus maar Jürgen Herder werd bedoeld, die in 1650 een messenfabriek in het Duitse Solingen begon. Het mes waarmee de prediker in Dokkum werd omgelegd blijkt tot op heden als relikwie te worden vereerd in Duitsland.

Zoals in heel Nederland zijn ook in Friesland vrijwel alle oude kerken door de protestanten geconfisceerde katholieke godshuizen zijn. Deze voor de rooms katholieke reiziger bedoelde pelgrimsgids besteed uiteraard aandacht aan dit veel verzwegen aspekt van het Friese verleden.

Uitgangspunt in deze bedevaartgids is Sint Annaparochie, het grootste dorp en de hoofdplaats van Het Bildt en vernoemd naar de heilige Anna, de moeder van de Maagd Maria.

Processie in Sint AnnaparochieDe gids is dan ook een must voor zowel de in georganiseerd verband als individueel pelgrimerende reiziger naar Sint Annaparochie.

Een plaats die op de kop af evenveel kilometers verwijderd is van zowel Rome als Santiago de Compostela!
En dat berekend met de modernste sateliet-technieken over de nieuwste snelwegen.

Het Bildt werd enkele eeuwen geleden nog grotendeels overspoeld door het water van de Middelzee. Van 1505 tot aan het einde van de 18e eeuw is het land veroverd op de zee. Het is dan ook geen wonder dat de oude en nieuwe zeedijken het Bildtse landschap beheersen en machtig boven het landschap uitsteken. De Bildtse zeedijken zijn symbool geworden van de strijd tegen het water en de onverzettelijkheid van de inpolderaars.Daarnaast is de wijde uitgestrektheid van het Wad met zijn vaak veranderende luchten en boeiende fauna een bijzonderheid op zich.

Wie door het Bildtse land trekt kan het verloop van de inpoldering duidelijk volgen. Het feit dat de geschiedenis van het Bildt samenhangt met het verhaal rond de Bildtdijken wordt ook in het Bildts Kultuurtoeristys Informasysintrum van Oudebildtzijl duidelijk. Tussen de dijken werd met passer en lint een nieuw land uitgezet. Keurige rechte wegen met strak haakse zijpaden. De dorpen op gelijke afstand van elkaar. De vroegere arbeiderswoningen aan de noordkant tegen de Bildtdijken, aan de zuidzijde de kapitale boerderijen.

De grote vruchtbaarheid van het nieuwe land maakte Het Bildt beroend vanwege de aardappelteelt. Het zeer smaakvolle aardappelras Bildtstar is dan ook op het Bildt gekweekt. Tussen de markante Bildtdijken komt u ook in aanraking met schilder Rembrandt van Rijn. Hier vond hij zijn Bildtse schoonheid: Saskia van Uylenburgh en trouwde met haar in 1634 in de kerk van St.-Annaparochie.

In de gids Het Bildt komt niet alleen de streek en gemeente, maar ook de dorpen Minnertsga (Minnertsgea), Nij Altoenae, Oudebildtzijl (Ouwe-Syl), Sint Annaparochie (Sint-Anne), Sint Jacobiparochie (Sint-Jabik), Vrouwenparochie (Froubuurt) en Westhoek en de buurtschappen Nieuwebildtzijl (Nije-Syl), Vroubuurtstermolen en Zwarte Haan uitgebreid aan bod.

Om de moderne pelgrim een idee te geven van de ligging van Sint Annaparochie, de hoofdplaats van Het Bildt hier de afstanden via de weg en de gemiddelde aanreistijd met de auto:

  • Van Leeuwarden naar Sint Annaparochie
    14.7 km ca. 17 min.
  • Van Amsterdam naar Sint Annaparochie
    146 km ca. 1 uur 40 min
  • Van Utrecht naar Sint Annaparochie
    172 km ca. 1 uur 50 min
  • Van Enschede naar Sint Annaparochie
    176 km ca. 2 uur 10 min.
  • Van Nijmegen naar Sint Annaparochie
    194 km ca. 2 uur.
  • Van Rotterdam naar Sint Annaparochie
    208 km ca. 2 uur 15 min.
  • Van Bremen (Duitsland) naar Sint Annaparochie
    254 km ca. 2 uur 45 min.
  • Van Maastricht naar Sint Annaparochie
    335 km ca. 3 uur 10 min.
  • Van Middelburg naar Sint Annaparochie
    340 km ca. 3 uur 15 min.
  • Van Brussel (België) naar Sint Annaparochie
    344 km ca. 3 uur 20 min.
  • Van Parijs (Frankrijk) naar Sint Annaparochie
    636 km ca. 6 uur.
  • Van Berlijn (Duitsland) naar Sint Annaparochie
    641 km ca. 6 uur 10 min.
  • Van Kopenhagen (Denemarken) naar Sint Annaparochie
    695 km ca. 7 uur 45 min.
  • Van Oslo (Noorwegen) naar Sint Annaparochie
    1,292 km ca. 15 uur 20 min.
  • Van Stockholm (Zweden) naar Sint Annaparochie
    1,343 km ca. 14 uur 25 min.
  • Van Lourdes (Frankrijk) naar Sint Annaparochie
    1,480 km ca. 13 uur 30 min.
  • Van Rome (Italië) naar Sint Annaparochie
    1,732 km ca. 16 uur.
  • Van Santiago de Compostela (Spanje) naar Sint Annaparochie
    1,732 km ca. 16 uur.
  • Van Belgrado (Servië) naar Sint Annaparochie
    1,956 km ca. 20 uur 10 min.
  • Van Fatima (Portugal) naar Sint Annaparochie
    2,291 km ca. 21 uur 20 min.
  • Van Palermo (Italië) naar Sint Annaparochie
    2,625 km ca. 1 dag 3 uur.
  • Van Athene (Griekenland) naar Sint Annaparochie
    2,936 km ca. 1 dag 6 uur.

Met het openbaar vervoer naar Sint Annaparochie:
Vanaf Station Leeuwarden brengt Connexxion u naar de Van Harenstraat in het centrum van het dorp.
bus 70 richting minnertsga in ca. 20 min.
bus 71 richting Harlingen, overstappen in Minnertsga, halte Mooie Paal op bus 72 richting leeuwarden
bus 72 richting Minnertsga.
bus 73 richting Oude Bildtzijl

De achthoekige Van Harenskerk uit 1682Kenmerkend is de achthoekige Van Harenskerk uit 1682 in het midden van het dorp.

Achter de kerk staat de grafkapel van de familie Van Haren.
Het hekwerk in de deur naar de grafkelder is een geschenk van de Zweedse koning, Gustaaf Adolf.

In de voorloper van deze kerk, die op dezelfde plaats stond, trouwde in 1634 de kunstschilder Rembrandt van Rijn met Saskia Van Uylenburgh. Een bronzen plastiek voor de kerk herinnert hieraan.

In het kunstwerk De Slikwerker dat geplaatst is aan de Nieuwebildtdijk bij Zwarte Haan worden de mannen en de vrouwen geëerd die deze strijd zijn aangegaan en een nieuw zeer vruchtbaar land aan Fryslân hebben toegevoegd.

Nieuwebildtdijk kruising SchuringawegHet landschappelijk beeld van de gemeente het Bildt vertoont veel overeenkomsten met een polderlandschap: uitgestrekte velden met bloeiende gewassen, rechte wegen en vaarten en de wijdse vergezichten. In vooral de 16e eeuw is tussen deze dijken met passer en lint een nieuw land uitgezet. Dat is te zien: strak getrokken wegen met haakse zijwegen en de dorpen op gelijke afstand van elkaar. Daarnaast is de wijde uitgestrektheid van het Wad met zijn vaak veranderende luchten en boeiende fauna een bijzonderheid op zich. De grote vruchtbaarheid van het nieuwe land leidde tot veel welvaart en economische activiteiten op het Bildt. Het Bildt werd vooral bekend door zijn aardappelteelt. Het bekende en zeer smaakvolle aardappelras Bildtstar is dan ook op het Bildt Nieuwebildtdijk richting Zwarte Haangekweekt. Ook dient te worden genoemd de karakteristieke bebouwing van de Bildtdijken waar vele dijkhuisjes (vroegere arbeiderswoningen) aan de noordkant tegen de dijken zijn gebouwd en aan de zuidzijde de kapitale boerderijen.
Het is een feit dat de geschiedenis van het Bildt samenhangt met het verhaal rond de Bildtdijken. De jonge geschiedenis van de dijken is tot op de dag van vandaag nog steeds zichtbaar doordat de bijzondere bebouwing bewaard is gebleven. Door een bezoek aan t Bildts Kultuurtoeristys Informasysintrum in Oudebildtzijl komt u in aanraking met de boeiende cultuurhistorie van de markante Bildtdijken.

Bekijk of koop de luxe P16 brochure over de Bildtse Mariaverschijningen

Zie de video

Maar het Bildt biedt u niet alleen rust en ruimte, maar ook molens, standbeelden, een oude sluis, karakteristieke dijken, boerderij architectuur, kerken en vooral in de zomer bloeiende koolzaadvelden. Kortom: redenen genoeg om het Bildt met de fiets, de auto, de kano of met de benenwagen te bezoeken.

Van Sint Annaparochie via de Stadhoudersweg naar Nij Altoenae.

Nij Altoenae, dorp der MariaverschijningenAls u de Oudebildtdijk passeert maken borden duidelijk dat er hier maar 30km mag worden gereden. Nij Altoenae. zou zich ooit een "Hellegat" hebben bevonden. Dat is een plek met "kwade aardstraling". Zelfs in de tijd dat het dorp zich nog op de bodem van de Middelsee bevond was dit blijkbaar al een beruchte spot.

Of stamt de reputatie zelf van voor de eeuw dat de Middelsee zich vormde, zo rond 400 n.Chr. Gezien de naam Hellegat beschouwde men deze plek van satanische oorsprong te zijn. De duivel verdween zelfs niet toen op die verdoemde plek aan de Schuringaweg in de vorige eeuw een kerkgebouw werd geplaats. Pas nadat de Heilige Maagd hier verscheen, verdween de zurige zwavellucht die tot dan hier te bespeuren viel. Deze PKN kerk noemt zichzelf "Kerk tussen de dijken".

Strandhuis der Bildtpollen aan de NieuwebildtdijkVervolgen we de Schuringaweg. Voorbij bouwbedrijf Van der Meer stuiten we op de Nieuwebildtdijk, met links op de hoek het Strandhuis. Het heet officieel Sttandhuis der Bildtpollen, en werd in 1899 gebouwd om de dijkbewaking in te huisvesten. De huidige bewoners hebben dan ook via twee grote ramen op de zolderverdieping een magnifiek uitzicht op het meest magische stukje Nederland in de geschiedenis van de Vaderlandse Marialogie: De zeedijk aan het einde van de Schuringaweg.

Het Haverspook, een spookhuis aan de Nieuwebildtdijk, Sint AnnaparochieHier raakte de hemel de aarde. Vlak bij het eenzaam achter de zeedijk liggende huisje steeg de Moeder Gods, na haar meest recente bezoek aan dit gebied ten hemel.

Het huisje staat ter plaatse bekend als het Haverspook en wordt bewoont door een feministische theologe uit Utrecht met vriendin, echtgenoot en huisvriend. Buurtbewoner Teake verbaast het niets dat mensen hier vreemde dingen gewaar worden. Zelf durft hij niet na middernacht over de dijk omdat een spook er om bekend staat hier s nachts over de dijk te dwalen. De sporen die Maria hier in het veld, na haar bezoek zou hebben achter gelaten, verdwenen nadat de akker werd omgeploegd.

Zo op het oog lijkt er ook niets met het huisje aan de hand. Niets wijs op de grote glorie die deze simpele woning aan de zeedijk ten deel is gevallen. Een bordt van een restaurant wijst de weg naar het eindoel van de pelgrimage, Zwarte Haan.

We rijden over de smalle Nieuwebildtdijk naar de uithoek van Zwarte Haan. Na een flauwe bocht naar rechts eindigt de weg. Een dijk beschermd hier het vasteland tegen de Waddenzee. Achter deze dijk beland je in blubber, die ze hier slik noemen. Zaak dus om de laarsen aan te trekken.

Op de dijk achter het beeldje van de Slikwerker zou de allereerste Mariaverschijning hebben plaats gehad. Rechts van het beeldje bevind zich een trap die naar deze gezegende plaats voert. Aan het begin van deze betonnen trap bevind zich een wijwatervat. Veel pelgrims betreden de trap knielend, zoals dat ook bij de Scala Santa in Rome gebruikelijk is. Op elke trede wordt dan een Weesgegroetje gebeden. Boven heb je een schitterend uitzicht over het Friese Finestre, de Waddenzee en als het helder weer is, ligt Ameland in de verte.

In de nabijgelegen boerderij is restaurant De Zwarte Haan gevestigd. Ingericht als nostalgische herberg.

  • Restaurant De Zwarte Haan
    Nieuwebildtdijk 428
    9079 PG Sint Jacobiparochie
    telefoon 0518-401649

De Zwarte Haan is voor velen een beetje griezelige plek. Zeker als de duisternis is gevallen.

De gemeente het Bildt is de moeite waard om door u ontdekt te worden. Velen gingen u voor en genoten van de ruimte, de rust en het bijzondere karakter van de gemeente. Een van uw voorgangers was de schilder Rembrandt van Rijn. Hij zocht en vond op het Bildt zijn Bildtse schoonheid: Saskia van Uilenborg. Hij trouwde met haar in 1634 in de Hervormde kerk in St.-Annaparochie.

Cafetaria's

  • Sieps Plate Service
    Van Harenstraat 19, 9076 BS Sint Annaparochie
    telefoon 0518-403232
  • Chinees-Indisch restaurant Shun Hing
    Van Harenstraat 50, 9076 BX Sint Annaparochie
    telefoon 0518-403078
  • Italiaans restaurant Modena
    Van Harenstraat 70, 9076 BZ Sint Annaparochie
    telefoon 0518-403385
  • Paradijs
    Warmoesstraat 10, 9076 DN Sint Annaparochie
    telefoon0518-403644
  • Restaurant Bij de Molen
    Vrouwbuurtstermolen 2, 9077 SW Vrouwenparochie
    telefoon 0518-403333
  • Restaurant de Aardappelbeurs
    Zuideinde 64, 9079 LP Sint Jacobiparochie
    telefoon 0518-491224

 



Vildtsche Bode 1953

Van..

Volgens het onderzoeks- en adviesbureau SGBO van de Vereniging Nederlandse Gemeenten in Den Haag is Het Bildt een van de grootste achterstandsgebieden van Nederland. In de meeste Friese gemeenten leeft een fors percentage jongeren in een achterstandswijk, maar koploper is Het Bildt, waar dik 88 procent van de jongeren in zo'n gebied woont. Nieuw is dit niet. De achterstanden worden van generatie op generatie doorgegeven. Leest verder.

Daarom is het zo fijn dat er, dankzij een aantal unieke Mariaverschijningen er tegenwoordig weer aansluiting met de rerst van de wereld ontstaat. Auto's trekken in colonevorm door Sint Annaparochie richting Nij Altoenae naar Zwarte Haan.

Maar ook door Stiens en Vrouwenparochie rijden ze in optocht naar het buitendijkse kweldergebied van de Noorderleeg (of Noarderleech).

Het zijn niet de gebruikelijke natuurwandelaars, die met hun eigen broodpakketjes en thermosflessen door het slik komen stampen, maar mensen die hier mystieke ervaringen claimen en daadwerkelijk een economische bijdrage leveren als ze hier de zogenaamde Noorderleeg-ommegang komen maken.

Ze zijn vreemd hier en arriveren vaak zonder laarsen en de bijbehorende boterhammen. om door de zware modder naar een bepaalde plek ter hoogte van Het Strandhuis te trekken.

Een plek waar overigens (nog) niets opmerkelijks valt waar te nemen.

Tenminste, niet voor de gewone toeschouwer.

Maar voor de aanhangers van Rome is dit buitendijkse kweldergebied méér dan een belangrijk broedgebied voor vogels.

In dit buitengewoon slikkerig kweldergebied zou "een dame uit de hemel" zijn geland!

Een Godsgeschenk, wat zelfs in het broedseizoen (15 maart-1 juli), als dit gebied is afgesloten voor het publiek, voor een toestroom van relitoeristen kan zorgen!

Mits men adekwaat inspeelt op de vraag en behoefte van deze specifieke groep bezoekers.

Goed voorbeeld van hoe men deze zaken aanpakt is ongetwijfeld het zuidfranse plaatsje Lourdes. Het ligt minstens net zo afgelegen als Het Bildt, maar trekt jaarlijks miljoenen pelgrims en heeft meer hotels dan Parijs.

Leest ook eens het forum over deze "verschijningen"

2,1 km van Sint Anne ligt Sint Jacobiparochie met
Kuipers Radio Museum
K L de Vriesstraat 3 9079 KK Sint Jacobiparochie

5,5 km van Sint Anne ligt museum Poptaslot
Slotleane 1, 9034 HM Marssum

Meest bekeken sites
over Het Bildt

Ga naar deze website
Het Bildt portal

Ga naar deze website
De Bildtse Bode

Ga naar deze website
Duitse site Bildtse Maagd

Ga naar deze website
Keet Sint Anne

Ga naar deze website
Forum Bildtse mystiek

Ga naar deze website
Maria van Middelsee

Ga naar deze website
Nij Altoenae wonderen

Ga naar deze website
Mariakeet Bildtdijk

Colofon
Het Bildts
Het Fries
Links


De Bildtsche Bode
is een digitale uitgave van Zwarte Haan


Van Huffe Bigstring 4mg
Zwarte Haan Prod.

Directeur: S.M. String
Hoofdredacteur:
Swiepe String
Chef redacteur:
Eril Esir
Secr. Layla Reqab
Email:
bildt@bigstring.com



In Het Bildt wordt geen Fries, maar Bildts gesproken: het oud-Hollands van de polderbewoners met het Fries van de stammen van de omliggende gebieden. De naam Het Bildt komt dan ook van opgebild, wat opgeslibd betekent in oud-Hollands.


Alleen in de kom van Minnertsga wordt Fries gesproken. De gemeente heeft op tweetalige plaatsnaamborden onder de Nederlandse plaatsnaam niet de Friese maar de Bildts-Hollandse vertaling staan.


- Bildtse verschijningen
- Friese achterstand
- De Bildsche Bode
- Sieps snackbar
- Het Bildt Wiki
- Sint Annaparochie Wiki
- Sint Jacobiparochie Wiki
- OLVrouwenparochie Wiki
- Oudebildtzijl Wiki
- Nieuwebildtzijl Wiki
- Minnertsga Wiki
- Nij Altoenae Wiki
- Vrouwbuurtstermolen Wiki
- De Westhoek Wiki
- Zwarte Haan Wiki
- Stichting Ons Bildt
- De Bildtse Post

Orgaan voor de Noordwesthoek van Friesland